Główne wnioski z badań:

 

1. Mikroprzedsiębiorstwa, małe przedsiębiorstwa i samozatrudnieni korzystają z usług wsparcia stosunkowo często. Około 13% spośród badanych firm korzystało z usług wsparcia w ciągu ostatnich pięciu lat. Z powodu problemów związanych z badaną próbą, grupa firm korzystających z usług wsparcia jest nadreprezentowana wśród badanych firm. Stąd też rzeczywisty współczynnik korzystania z usług wśród polskich mikroprzedsiębiorstw, małych przedsiębiorstw i samozatrudnionych jest niższy niż 13%.



2. Częściej korzystają z usług wsparcia firmy małe, rzadziej - samozatrudnieni. Firmy dojrzałe korzystają z usług wsparcia częściej niż firmy nowopowstałe. W krajach EU sytuacja jest odwrotna, tzn. firmy najmłodsze najchętniej korzystają z usług wsparcia. Przedsiębiorcy lepiej wykształceni znacznie chętniej korzystali z usług wsparcia i występuje wyraźna zależność: im wykształcenie niższe tych współczynniki korzystania z usług niższe. Taki sposób korzystania z usług wsparcia jest również charakterystyczny dla firm z krajów UE. Częściej korzystały z usług wsparcia firmy znajdujące się w kłopotach (ograniczające zatrudnienie) niż firmy dynamicznie się rozwijające (zwiększające zatrudnienie). Najrzadziej jednak korzystały firmy o stabilnej pozycji rynkowej. Do korzystania z usług skłania przedsiębiorców raczej negatywny impuls związany z rozwojem firmy, niż aktywna postawa szukania dalszej ekspansji przedsiębiorstwa.



3. Stosunkowo niewiele firm korzystało z usług wsparcia regularnie. Przeważają firmy, które korzystały z usług sporadycznie, co wskazuje, że kontakt z usługodawcą powodowany jest prawdopodobnie przez pojawienie konkretnej potrzeby.



4. Występuje stosunkowo wysokie zróżnicowanie regionalne korzystania z usług wsparcia.



5. Stosunkowo wiele firm - niemal połowa - nie widziało potrzeby wsparcia i był to główny powód nie korzystania z usług wsparcia. Liczna była również grupa firm (jedna trzecia), która nie posiadała wystarczającej informacji o występowaniu i dostępności takich usług.



6. Zaledwie około jedna trzecia firm uważa się za dobrze poinformowane o usługach wsparcia. Nie występuje wyraźna zależność pomiędzy korzystaniem z usług a własną dobrą oceną poinformowania o usługach wsparcia w grupach wielkościowych przedsiębiorstw. Ocena poinformowania o usługach wsparcia nie zależy od branży, a w znacznie większej mierze od regionu. Choć i tym przypadku znaczne zróżnicowanie regionalne w ocenie poinformowania nie wpływa na stopień korzystania z usług wsparcia.



7. Przedsiębiorcy preferują bardziej usługi, które nakierowane są na rozwiązywanie ich konkretnych, najczęściej bieżących problemów niż na doskonalenie ich umiejętności związanych z kierowaniem i rozwojem firmy. I stąd najwyższe zapotrzebowanie zgłoszono na profesjonalne usługi informacyjne oraz na usługi finansowe. Obie te usługi często uzupełniają się.



8. Im większa firma tym średnie zapotrzebowanie na usługi wsparcia we wszystkich sferach działania firmy jest wyższe. Faza rozwoju firmy w znacznie mniejszym stopniu wpływa na zgłoszone zapotrzebowanie na usługi wsparcia w różnych dziedzinach funkcjonowania firmy niż wielkość firmy. Zróżnicowane zapotrzebowanie na usługi zgłaszane przez firmy różnej wielkości czy będących w różnej fazie rozwoju nie wpływa na hierarchizowanie potrzeb na usługi w różnych dziedzinach funkcjonowania firmy. I tak zapotrzebowanie na usługi w zakresie zagadnień prawnych jest najwyższe, a na innowacje i zarządzanie najniższe.



9. Przedsiębiorstwa, które korzystały z usług wyrażają wysokie zadowolenie z usług wsparcia. Firmy najbardziej są zadowolone z samej jakości i zakresu usług. Warunki świadczenia usług takie jak polityka cenowa, czy dostęp do usług są oceniane nieco gorzej.



10. Występuje wysoki potencjalny popyt na usługi wsparcia. Wynika to z dwóch głównych przesłanek. Po pierwsze występuje bardzo liczna grupa składająca się z firm, które deklarują wysokie zapotrzebowanie na usługi wsparcia i uważają je za użyteczne. Grupa ta obejmuje około 64% przedsiębiorstw. Po drugie grupa firm korzystających z usług (około 13% wszystkich firm) bardzo wysoko ocenia uzyskane usługi. Obie grupy stanowią potencjalnych klientów usług wsparcia.



11. Tak wysoki potencjalny popyt na usługi wskazuje również na zmianę opinii przedsiębiorstw na temat zapotrzebowania na usługi. Głównym powodem nie korzystania z usług wsparcia w ciągu ostatnich pięciu lat był brak potrzeby - 40% przedsiębiorstw spośród wszystkich firm tak deklarowało. Obecnie brak zapotrzebowania na usługi wsparcia zgłasza około 20% wszystkich firm.



12. Publiczna pomoc w postaci usług wsparcia dla sektora mikroprzedsiębiorstw, małych przedsiębiorstw i samozatrudnionych powinna być spójna i racjonalna, aby uniknąć marnotrawstwa środków i nakładania się różnych działań. Usługi te powinny przewidywać wsparcie dla firm w różnych fazach rozwoju, i odpowiadać na potrzeby firm różnej wielkości i z różnych sektorów działalności. Przedsiębiorca lub rozwój jego firmy powinni stanowić najważniejsze odniesienie przy kształtowaniu programów wsparcia. Postulat spójnego działania administracji publicznej w zakresie usług wsparcia dotyczy również działań informacyjno-promocyjnych, które powinny oparte być o jednolity, skoordynowany system.



13. Część najbardziej pożądanych obecnie usług dostarczanych przedsiębiorcom odpowiada na bieżące problemy związane z zawiłością, skomplikowaniem oraz niejednoznacznością interpretacji prawa. Niektóre problemy powinny być podejmowane w drodze zmian legislacyjnych i/lub poprawy funkcjonowania administracji publicznej. Popyt na usługi wsparcia ewoluuje wraz ze zmianami legislacyjnymi. Stan koniunktury, sytuacja sektora, w którym działa firma, kondycja ogólnogospodarcza i zmieniający się popyt wpływa na zapotrzebowanie na usługi wsparcia i zjawisko korzystania lub nie korzystania z usług wsparcia. Stąd system wsparcia powinien zapewnić stosowną elastyczność w działaniach wspierających tak aby odpowiadały one na zmieniające warunki działania firm i ich potrzeb na usługi.



14. W celu zapewnienia maksymalnej efektywności działań, programy wsparcia i usługi powinny być określane w ścisłej współpracy z organizacjami przedsiębiorców oraz administracją publiczną. Strategiczny plan powinien być opracowany w celu podjęcia problemów i poprawy jakości usług, szkolenia trenerów i stałej oceny systemu.



15. Należy rozważyć możliwość włączenia do systemu wsparcia jednostki samorządu terytorialnego, w szczególności powiaty. Powiaty są bowiem zlokalizowane blisko przedsiębiorstw. Współpraca z samorządami w tym zakresie sprzyjałaby stabilizacji i ciągłości podejmowanych działań.



16. Podejście władz publicznych do systemu usług powinno przybrać charakter strategiczny. Zapewnić ono powinno, że działania podejmowane lub sponsorowane są dobrze skoordynowane z innymi, w szczególności na szczeblu regionalnym. Powinno unikać się podejmowania nowych pojedynczych działań.



17. Pomimo nierównomiernie rozwiniętego sektora izb i stowarzyszeń przedsiębiorców, sektor ten powinien być jednym z głównych partnerów przy określaniu priorytetów i kierunków rozwoju usług wsparcia. Natomiast sam system wdrażania usług powinien podlegać standardowym procedurom przetargowym.



18. Przedsiębiorcy preferują usługi wyspecjalizowane. Dlatego należy jeszcze bardziej wzmocnić tę cechę usług i dostarczać usługi wyspecjalizowane, które mogą zaspokoić indywidualne potrzeby przedsiębiorców. Nie musi to oznaczać zmiany organizacyjnej świadczenia usług, np. kreowania specjalnych programów lub nowej sieci organizacyjnej dla podjęcia wyspecjalizowanych usług. Wysokie oceny obecnie dostępnych usług należy podtrzymać. Obecna i rozszerzana oferta usług nie powinna obniżać poziomu świadczonych usług. W tym celu stały system monitoringu i oceny tak programów, jak i ośrodków wdrażających powinien być jednym z priorytetów. Staranne przygotowanie i wdrażanie takich działań powinno być czynnością rutynową.