Firmy rodzinne w polskiej gospodarce – szanse i wyzwania
Autor: Anna Kowalewska, Jacek Szut, Barbara Lewandowska, Małgorzata Kwiatkowska, Łukasz Sułkowski, Andrzej Marjański, Tomasz Krynicki

Firmy rodzinne stanowią znaczącą część polskiej gospodarki i zdecydowaną większość przedsiębiorstw w ramach sektora MMSP. Istnieją na polskim rynku od zawsze jednak sytuacja polityczna spowodowała, że ich prawdziwe odrodzenie związane jest z przemianami politycznymi roku 1989. Dyskusję oraz prowadzenie działań dedykowanych biznesowi rodzinnemu w Polsce utrudniał brak szeroko zakrojonych badań poświęconych biznesowi rodzinnemu.

W Polsce dotychczas nie prowadzono na szeroką skalę badań poświęconych biznesom rodzinnym – ani na potrzeby sektora komercyjnego ani publicznego. Brakowało zatem wiarygodnych informacji na temat liczby, struktury oraz udziału tego typu przedsiębiorstw w polskiej gospodarce. Opisywany projekt był pierwszym tego typu przedsięwzięciem, zrealizowanym na tak dużą skalę i z tak dużym rozmachem metodologicznym. Jego głównym celem było:  dostarczenie informacji na temat potrzeb i problemów firm rodzinnych w celu zaprojektowania usługi szkoleniowo-doradczej adresowanej do firm rodzinnych.

Ponadto ambicją projektu było: wypełnienie istniejącej luki informacyjnej, a w szczególności dostarczenie wiarygodnych danych na temat udziału firm rodzinnych w sektorze MMSP oraz ich charakterystyki na tle firm nierodzinnych (wewnętrzna struktura, potrzeby szkoleniowe, uczestnictwo w szkoleniach, znaczenie dla gospodarki).

Szczegółowe problemy badawcze obejmowały:
a) Charakterystykę firm rodzinnych w Polsce;
b) Segmentację przedsiębiorstw rodzinnych wraz z wyodrębnieniem jej kluczowych kryteriów;
c) Identyfikację i ocenę zapotrzebowania na wsparcie szkoleniowo – doradcze wśród firm rodzinnych;
d) Określenie sposobu organizacji programu wsparcia dla firm rodzinnych.


Spis treści

1 KONTEKST I CELE BADANIA
1.1 Kontekst badania
1.2 Cele badania
2 METODOLOGIA
2.1 Ogólny zarys koncepcji badawczej
2.2 Populacja badana
2.3 Skrócony opis metodologii badania
3 PODSUMOWANIE
3.1 Główne wnioski z badania firm rodzinnych
3.2 Firmy rodzinne a wielkość zatrudnienia
4 REKOMENDACJE
4.1 Ogólne kierunki wspierania rozwoju firm rodzinnych
4.2 Program wsparcia szkoleniowo-doradczego
5 DEFINICJA POJĘCIA FIRMY RODZINNEJ
5.1 Dyskusje wokół definicji firmy rodzinnej
5.2 Definicje polskie
5.3 Wstępna definicja firmy rodzinnej
5.4 Udział firm rodzinnych wśród ogółu podmiotów gospodarczych według poszczególnych kryteriów definicyjnych
6 FIRMY RODZINNE W POLSKIEJ GOSPODARCE
6.1 Udział firm rodzinnych wśród ogółu podmiotów gospodarczych według przyjętej definicji
6.2 Udział firm rodzinnych w wytwarzaniu PKB
6.3 Udział firm rodzinnych w strukturze zatrudnienia
6.4 „Demografia” firm rodzinnych
7 CHARAKTERYSTYKA FIRM RODZINNYCH
7.1 Świadomość rodzinnego charakteru firmy
7.1.1 Tożsamość firm rodzinnych
7.1.2 Autowizerunek firm rodzinnych
7.2 Źródła przedsiębiorczości rodzinnej
7.3 Specyfika przedsiębiorstw rodzinnych
7.3.1 Pozytywne konsekwencje rodzinności
7.3.2 Negatywne konsekwencje rodzinności
7.4 Własność i zarządzanie w firmach rodzinnych
7.4.1 Struktura własności w firmach rodzinnych
7.4.2 Obecność rodziny w przedsiębiorstwie, wielopokoleniowość
7.4.3 Liczba członków rodziny w zasięgu oddziaływania przedsiębiorstwa
7.4.4 Wpływ pokoleń na podejmowanie decyzji w przedsiębiorstwie
7.4.5 Wpływ rodziny na różne obszary zarządzania
7.4.6 Struktura organizacyjna firm rodzinnych
7.4.7 Strategie firm rodzinnych
7.5 Zarządzanie zasobami ludzkimi w firmach rodzinnych
7.6 Sukcesja w firmie rodzinnej
7.6.1 Plany sukcesyjne
7.6.2 Potencjalni sukcesorzy
7.7 Rola kobiet w firmach rodzinnych
7.8 Segmentacja przedsiębiorstw rodzinnych
8 DORADZTWO I SZKOLENIA DLA FIRM RODZINNYCH
8.1 Korzystanie z usług szkoleniowo-doradczych
8.2 Powody niekorzystania ze szkoleń
8.3 Potrzeby firm rodzinnych w zakresie doradztwa i szkoleń
8.3.1 Problemy firm sektora MMSP
8.3.2 Problemy firm rodzinnych
8.3.2.1 Uświadamiane obszary problemowe
8.3.2.2 Nieuświadamiane obszary problemowe
8.4 Zainteresowanie usługami szkoleniowymi i doradczymi adresowanymi do firm rodzinnych
8.5 Preferencje wobec sposobu organizacji usługi szkoleniowo-doradczej adresowanej do firm rodzinnych
8.6 Źródła wiedzy na temat szkoleń i doradztwa

Rok wydania: 2009 ISBN: Rodzaj: Raport
Wydawca: Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Tematyka: Kapitał ludzki
Data publikacji: 31.12.2009 17:18 Data wytworzenia: 31.12.2009 17:18 Data modyfikacji: 02.03.2017 17:27
Modyfikujący: Paweł Skowera Udostępniający: Paweł Skowera Autor dokumentu: Paweł Skowera